મધ્યપૂર્વમાં વધતી સૈન્ય અસ્થિરતાએ વૈશ્વિક ક્રૂડ ઓઈલ સપ્લાય અંગે નવી ચિંતા ઊભી કરી છે. આપેલી માહિતી અનુસાર, ૧૦ અને ૧૧ સપ્ટેમ્બરે ઇરાકથી આવેલા ડ્રોન હુમલામાં સાઉદી અરેબિયાની મહત્વપૂર્ણ ઈસ્ટ-વેસ્ટ પાઈપલાઈનના રિયાદ અને મદીના ક્ષેત્રોમાં આવેલા પંપ સ્ટેશનોને નુકસાન પહોંચ્યું છે. હુમલા બાદ પાઈપલાઈન બંધ કરવામાં આવી હોવાના અહેવાલ છે. તેના કારણે દૈનિક ૪૦ લાખ બેરલ તેલની નિકાસ અટકી પડવાની સ્થિતિ સર્જાઈ છે.

આ ઘટનાએ પહેલેથી જ સંકટગ્રસ્ત વૈશ્વિક ઊર્જા બજારમાં પુરવઠા અંગેની ચિંતા વધારી છે. જાેકે, આપેલી માહિતીમાં ક્રૂડ ઓઈલના ભાવ ૧૦૦ ડોલર પ્રતિ બેરલને પાર પહોંચ્યાનો દાવો કરવામાં આવ્યો છે, પરંતુ આ ભાવ અને હુમલાની વિગતોની સ્વતંત્ર પુષ્ટિ અહીં ઉપલબ્ધ નથી.

સાઉદી અરેબિયાની ઈસ્ટ-વેસ્ટ પાઈપલાઈન, જેને પેટ્રો લાઈન તરીકે પણ ઓળખવામાં આવે છે, દેશના પૂર્વ વિસ્તારમાં આવેલા તેલ ઉત્પાદન કેન્દ્રોને પશ્ચિમ કિનારે આવેલા યાન્બુ બંદર સાથે જાેડે છે. પર્શિયન ગલ્ફના દરિયાઈ માર્ગો પર સંકટ ઊભું થાય ત્યારે વૈકલ્પિક નિકાસ માર્ગ તરીકે આ પાઈપલાઈનનું વ્યૂહાત્મક મહત્વ છે.આપેલી માહિતી મુજબ, પાઈપલાઈનની દૈનિક ક્ષમતા ૭૦ લાખ બેરલ છે અને સામાન્ય રીતે ૪૦થી ૫૦ લાખ બેરલ તેલ પસાર થાય છે. જાે દૈનિક ૪૦ લાખ બેરલની નિકાસ ખરેખર અટકી હોય, તો વૈશ્વિક બજારમાં ઉપલબ્ધ સપ્લાય પર નોંધપાત્ર અસર પડી શકે છે. જાેકે, પાઈપલાઈનની ક્ષમતા અને વાસ્તવિક બંધ પડેલી નિકાસના આંકડાઓની સત્તાવાર પુષ્ટિ 

જરૂરી છે. મધ્ય પૂર્વના ઊર્જા પરિવહન માટે સ્ટ્રેટ ઓફ હોર્મુઝ અને બાબ અલ-મંદેબ અત્યંત મહત્વપૂર્ણ દરિયાઈ માર્ગો છે. હોર્મુઝ મારફતે પર્શિયન ગલ્ફમાંથી મોટા પ્રમાણમાં ક્રૂડ ઓઈલનું પરિવહન થાય છે, જ્યારે બાબ અલ-મંદેબ લાલ સમુદ્ર અને હિંદ મહાસાગર વચ્ચેના વેપાર માટે મહત્વપૂર્ણ માર્ગ છે.

આ માર્ગો પર સુરક્ષાનો ખતરો વધે તો જહાજાેને લાંબા વૈકલ્પિક માર્ગો અપનાવવા પડે છે. તેના કારણે પરિવહન ખર્ચ, વીમા પ્રીમિયમ અને ડિલિવરી સમય વધી શકે છે. જાે સાઉદીની પાઈપલાઈન પણ લાંબા સમય સુધી બંધ રહે, તો વૈશ્વિક બજારમાં સપ્લાય અંગેની ચિંતા વધુ ઊંડી બની શકે છે. ક્રૂડ ઓઈલના ભાવમાં સતત વધારો થાય તો પેટ્રોલિયમ પેદાશોની કિંમત પર દબાણ વધે છે. જાેકે, ક્રૂડના ભાવ વધે એટલે ભારતમાં પેટ્રોલ-ડીઝલના ભાવ તરત જ એટલા જ પ્રમાણમાં વધશે એવું જરૂરી નથી. ભારતના સ્થાનિક ઇંધણ ભાવ પર આંતરરાષ્ટ્રીય ક્રૂડની કિંમત ઉપરાંત રૂપિયા-ડોલર વિનિમય દર, કર, રિફાઇનિંગ ખર્ચ અને ઓઈલ માર્કેટિંગ કંપનીઓની કિંમત નીતિની અસર પડે છે.